Speel Nonogram online

Japanse puzzel: wat zijn de regels?

Een Nonogram is een rooster van lege vakjes met getallen naast elke rij en boven elke kolom. Elk getal staat voor een blok: net zoveel gevulde vakjes direct achter elkaar. De aanwijzing 3 1 betekent een blok van drie, dan minstens één leeg vakje en dan één los gevuld vakje, in die volgorde van links naar rechts (of van boven naar beneden). Waar de blokken precies staan, puzzel je zelf uit, en een 0 betekent dat de lijn helemaal geen gevulde vakjes heeft.

Vul de vakjes die de aanwijzingen bewijzen, kruis de vakjes aan die ze uitsluiten, en zodra elke rij en kolom klopt met de aanwijzing, is het plaatje klaar. Het voorbeeld hier is het plaatje Tent uit het spel: de rijen 1 en 10 en de kolommen 1 en 10 hebben de aanwijzing 0, de blokken van 7 in kolom 4 en 7 lopen links en rechts langs de deur naar beneden, en de 3 3 in rij 7 en 8 laat de opening voor die deur vrij.

• Elk getal is een blok van precies zoveel gevulde vakjes, in de aangegeven volgorde.
• Tussen twee blokken in dezelfde lijn staat minstens één leeg vakje.
• De aanwijzing 0 betekent dat de hele lijn leeg blijft.
• De puzzel is opgelost als elke rij en kolom klopt met de aanwijzing.

Hoe speel je Nonogrammen online?

Tik of klik op een vakje om het te vullen. De knoppen Vul, Kruis en Wis onder het rooster bepalen wat een tik doet; op een computer zet een rechtsklik een kruisje, en je kunt langs een rij of kolom slepen om meerdere vakjes tegelijk te markeren. Met het toetsenbord klik je eerst op een vakje, beweeg je met de pijltjestoetsen en druk je op de spatiebalk of F om te vullen, X om aan te kruisen en Delete om te wissen. Ongedaan en Opnieuw, Controleer (dat toont foute vakjes), Herstarten en Pauze staan naast het rooster, en wil je fouten meteen zien, vink dan ‘Fouten meteen tonen’ aan. Het spel wordt in je browser bewaard, dus je kunt de pagina sluiten en later verdergaan.

Een paar dingen helpen je het overzicht te houden. De rij en kolom van het vakje onder de muis, of van het laatste vakje waarop je tikte, worden licht gekleurd, net als hun aanwijzingen. Tijdens het slepen toont een kleine teller boven het vakje waar je bent hoeveel vakjes je sleepbeweging beslaat, zodat je een blok van 7 vult zonder te tellen. En je kunt getallen afstrepen zodra hun blok staat: klik of tik op een getal om het door te strepen, en nog een keer om het terug te halen. Doorgestreepte getallen worden met het spel bewaard.

Hint toont de makkelijkste volgende stap in plaats van een willekeurig vakje te vullen. De hint noemt de techniek, markeert de lijn en legt in één zin uit welke vakjes ermee vastliggen en waarom; voer de stap uit, of sluit de hint en doe hem zelf. Heb je een vakje verkeerd gemarkeerd, dan wijst de hint je daar eerst op, en ‘Zo werkt het’ in het hintvenster springt naar de technieken hieronder.

Er zijn roosters van 5×5, 10×10, 15×15 en 20×20. Een 20×20 heeft 400 vakjes en kost wat tijd; de puzzels op Expert liggen in dat formaat al klaar, 100 in zwart-wit en 100 in kleur, omdat een browser er te lang over zou doen om ze te vinden, en je krijgt ze elk één keer voordat er een terugkomt. Zijn de vakjes op je scherm te klein, dan maakt de schuifregelaar voor de grootte boven het speelveld (op een telefoon onder de knoppen) het rooster tot 2,5 keer zo groot; het speelveld scrolt dan binnen zijn kader, en de getallen blijven aan de randen staan. Focus vult het hele scherm met de puzzel, en de X in de hoek bovenaan of Esc brengt je terug.

Elke puzzel, plaatje of willekeurig patroon, heeft precies één oplossing. De vier niveaus zijn ingedeeld naar de technieken die een puzzel vraagt, niet naar het formaat of het aantal getallen: Makkelijk vraagt weinig meer dan overlap en kruisjes, Gemiddeld af en toe de gevulde vakjes, Moeilijk veel stappen die ze gebruiken, en Expert minstens één ‘wat als…?’. De tabel laat zien wat dat betekent bij 10×10.

Gemiddelden over 200 puzzels per niveau, 10×10, uit de generator van deze pagina, stap voor stap opgelost met de technieken van de hints. ‘Met gevulde vakjes’ telt de stappen waarin gevulde vakjes bepalen hoe ver de blokken kunnen schuiven. Basisstappen zijn lege lijnen, lijnen die precies passen, complete lijnen en overlap.

Plaatjes, kleur, de dagpuzzel en printen

Standaard zijn de puzzels plaatjes: los er een op en de naam van het plaatje verschijnt. Er zijn er 195: 25 van 5×5, 65 van 10×10, 56 van 15×15 en 49 van 20×20, waarvan 48 in kleur, en elk plaatje staat bij het niveau dat zijn logica vraagt, dus het niveau dat je kiest, is het niveau dat je krijgt. Heb je alle plaatjes van een formaat en niveau gezien, dan krijg je daar willekeurige patronen. Wil je meteen willekeurige patronen, zet dan ‘Puzzels met plaatje’ onder het rooster uit. De meeste plaatjes van 5×5 en 10×10 en alle van 20×20 zijn voor deze site getekend; de andere zijn pixelart van Kenney en, van game-icons.net, van Delapouite, Lorc en Skoll. Elk plaatje heeft dezelfde controles doorstaan als de gegenereerde puzzels: één oplossing, ingedeeld naar de technieken die het vraagt.

Met ‘Puzzels in kleur’ speel je met twee kleuren bij 5×5 en 10×10 en met drie bij 15×15 en 20×20: kies een kleur met de kleurknoppen onder het rooster of met de toetsen 1 tot en met 3. In kleur verandert één regel; verderop staat een voorbeeld.

De Dagpuzzel is een 10×10 die iedereen op dezelfde dag krijgt, nieuw om middernacht volgens jouw klok: Makkelijk op maandag, Gemiddeld op dinsdag, woensdag en zondag, Moeilijk op donderdag en vrijdag, en Expert op zaterdag. Los hem elke dag op om je aantal dagen op rij te laten groeien; de puzzel waarmee je bezig was, wacht tot je ernaar terugkeert.

Met Delen kopieer je een link die de hele puzzel bevat, zodat een vriend precies hetzelfde rooster krijgt, en het puzzelnummer onder het speelveld laat zien dat jullie dezelfde puzzel spelen. Met Printen maak je een pdf van de puzzel die je speelt, met de oplossing, in elk formaat, of een bundel van maximaal 50 nieuwe puzzels van 5×5 tot en met 15×15 op het niveau dat je kiest, één, twee of vier per pagina, desgewenst in kleur. Bij Nonogrammen om te printen vind je ook kant-en-klare bundels. Je statistieken tellen de puzzels die je oplost per formaat en niveau, met je beste en gemiddelde tijden en je reeksen dagpuzzels, en worden alleen in deze browser bewaard.

Japanse puzzel oplossen: de technieken

Elke stap in een Nonogram begint bij één lijn, een rij of een kolom, met de vraag waar de blokken daarin nog kunnen staan. De hints gebruiken vier technieken, van beginner tot expert: overlap, aankruisen, overlap met de gevulde vakjes, en de ‘wat als…?’ voor de moeilijkste roosters; kleur voegt er nog één wending aan toe. Alle voorbeelden hieronder komen uit de Tent hierboven, in de volgorde waarin de hints die puzzel oplossen.

Wil je een rustigere inleiding met een volledig uitgewerkt voorbeeld, lees dan de beginnersgids voor Nonogrammen.

Overlap: schuif de blokken naar beide kanten

Schuif de blokken van een lijn in gedachten zo ver mogelijk naar het ene uiteinde, en daarna zo ver mogelijk naar het andere. Een vakje dat beide keren door hetzelfde blok wordt bedekt, is gevuld, waar dat blok ook echt staat. In de Tent hebben rij 1 en 10 de aanwijzing 0 en zijn ze dus aangekruist, zodat de 7 van kolom 4 de acht vakjes daartussen heeft. Naar boven geschoven beslaat het blok rij 2 tot en met 8, naar beneden rij 3 tot en met 9: rij 3 tot en met 8 zijn beide keren bedekt, dus alle zes worden gevuld.

Dat werkt ook met meerdere blokken, zolang je ze op volgorde houdt. Rij 7, met de aanwijzing 3 3, heeft de acht vakjes 2 tot en met 9: naar links geschoven beslaan de blokken 2–4 en 6–8, naar rechts 3–5 en 7–9. Elk blok overlapt zichzelf op twee vakjes, 3–4 en 7–8, dus vakje 3 en 8 kunnen worden gevuld (4 en 7 zijn dat al).

Voor een lijn van 10 vakjes, berekend met de regel: de blokken plus één leeg vakje tussen elk tweetal hebben het getoonde aantal vakjes nodig; de speelruimte is 10 min dat aantal, en elk blok dat langer is dan de speelruimte, geeft zijn lengte min de speelruimte.

Aankruisen: complete lijnen en te kleine gaten

Kruisjes zijn net zo belangrijk als gevulde vakjes, want ze verkorten de stukken waarin de andere blokken nog passen. Kruis een vakje aan zodra je weet dat het leeg is. Het makkelijkste geval is een complete lijn: zodra elk blok van de aanwijzing op zijn plek staat, is de rest van die lijn leeg. In rij 8 van de Tent is de 3 3 compleet in vakje 2–4 en 7–9, dus vakje 5 en 6, de deur, worden aangekruist.

Het tweede geval is een gat dat te kort is voor welk blok dan ook. Kolom 2 heeft de aanwijzing 2, en op dit moment zijn de enige lege stukken losse vakjes in rij 2 en 4 en drie vakjes in rij 7 tot en met 9. Een blok van twee past niet in een gat van één vakje, dus rij 2 en 4 worden aangekruist, en de 2 moet in rij 7 tot en met 9 liggen: naar boven geschoven beslaat het blok rij 7–8, naar beneden 8–9, dus rij 8 wordt ook gevuld.

Wissel van lijn: overlap met gevulde vakjes

Elk vakje hoort bij een rij én een kolom, dus een vakje dat de ene lijn vastlegt, wordt een aanwijzing voor de lijn die dat vakje kruist. Daarom is wisselen de beste gewoonte bij Nonogrammen: kijk na elke stap naar de lijnen die door de vakjes lopen die je net hebt gemarkeerd. In de Tent zijn door de overlap in kolom 4 en 7 in beide kolommen de vakjes in rij 3 tot en met 8 gevuld, dus rij 3 heeft nu gevulde vakjes in kolom 4 en 7.

De aanwijzing van rij 3 is een enkele 4. Op zichzelf levert de rij niets op: de 4 kan overal in de acht vakjes tussen de kruisjes staan. Maar beide gevulde vakjes moeten in hetzelfde blok liggen, en kolom 4 tot en met 7 zijn precies vier vakjes, dus het blok ligt daar vast. Vul vakje 5 en 6, en kruis 2, 3, 8 en 9 aan, want daar kan geen blok komen. Dit is de overlap met gevulde vakjes: weer de overlap, maar nu leggen ook de gevulde vakjes de blokken vast. Puzzels op Gemiddeld hebben dat af en toe nodig, puzzels op Moeilijk steeds weer.

Expertpuzzels: ‘Wat als…?’

Soms levert geen enkele lijn nog iets op. Puzzels op Expert vragen dan dat je één vakje test: stel dat het gevuld (of leeg) is, volg de logica van de lijnen, en als de aanwijzing van een lijn daardoor nergens meer past, moet het vakje juist andersom zijn. De hint kiest het vakje waarbij de tegenspraak het snelst komt, zodat de redenering kort genoeg blijft om te volgen. In de Tent komt die stap vlak voor het einde, bij rij 9, kolom 2. Wat als dat vakje gevuld zou zijn?

• Stap 1, rij 9 (2 2): de eerste 2 zou vakje 2–3 zijn, dus vakje 4 is leeg.
• Stap 2, kolom 2 (2): rij 8 en 9 zouden het blok vormen, dus rij 7 is leeg.
• Stap 3, kolom 4 (7): nu rij 9 leeg is, loopt de 7 van rij 2 tot en met rij 8, dus rij 2 is gevuld.
• Stap 4, rij 7 (3 3): nu vakje 2 leeg is, is de eerste 3 vakje 3–5 en de tweede 7–9: vul 5 en 9, kruis 6 aan.
• Stap 5, rij 2 (2): vakje 3 is aangekruist en vakje 4 gevuld, dus het blok is vakje 4–5: vul 5, kruis 6 en 7 aan.
• Resultaat: in kolom 5 (5) zijn nu rij 2 tot en met 7 gevuld, zes vakjes achter elkaar. Dat klopt niet met de aanwijzing, dus rij 9, kolom 2 is leeg.

Japanse puzzels in kleur: wat is er anders?

In een Nonogram in kleur heeft elk getal van de aanwijzing een kleur, en de blokken moeten in de volgorde en de kleuren van de aanwijzing staan. De enige nieuwe regel: blokken van verschillende kleuren mogen elkaar raken, omdat de kleurwissel al laat zien waar het ene blok ophoudt. Alleen tussen blokken van dezelfde kleur moet een leeg vakje staan.

Dat verandert de rekensom. Rij 5 van dit gekleurde Hart heeft de aanwijzing 1 6 1, blauw, roze, blauw. In zwart-wit zouden die blokken 10 vakjes nodig hebben, acht plus twee lege; hier hebben ze er maar acht nodig, precies de vakjes tussen de aangekruiste uiteinden, dus de hele rij ligt in één keer vast. Alle technieken hierboven werken in kleur op dezelfde manier, zolang je lege vakjes alleen meetelt tussen blokken van dezelfde kleur.

Vastgelopen op een Nonogram? En vergelijkbare puzzels

Zit je vast op een Japanse puzzel uit een puzzelboekje, een app of de krant, dan vindt onze Nonogram-oplosser het plaatje aan de hand van de aanwijzingen en zegt hij of er meer dan één oplossing is. Een puzzel met twee oplossingen deugt niet: ergens zou je moeten gokken. Elke puzzel op deze pagina wordt daarop gecontroleerd voordat je hem ziet, zoals beschreven in hoe we onze puzzels maken en testen (in het Engels).

Vind je het leuk om vakjes te vullen aan de hand van getallen, probeer dan Mosaic, ook Fill-a-Pix genoemd, waarin elk getal telt hoeveel vakjes er gevuld zijn in het 3×3-vierkant eromheen, het vakje zelf meegerekend; ook daar is de oplossing een plaatje. Aquarium en Thermometers werken net als een Nonogram met getallen per rij en kolom, met waterstanden en kwik die vanaf één kant vollopen.